Teken van wijsheid

fluit herder.png

  • Wijsheid uit de bron

Een meester onderrichte zijn leerling Ali in de diepste geheimen van de wijsheid, en beval hem deze geheimen in zijn hart te bewaren en er nooit over te spreken, opdat de wijsheid niet misbruikt zou kunnen worden.

Ali hield de geheimen veertig dagen in zichzelf verborgen zoals een zwangere vrouw haar kind draagt. Maar op een dag kon hij het niet langer volhouden, hij moest erover spreken maar dat mocht hij niet. In zijn nood liep hij het bos in en kwam bij een bron. Hij boog voorover, duwde zijn hoofd onder water en riep zijn geheimen het water in. Toen voelde hij zich verlost en de benauwenis was verdwenen. Na enkele dagen groeide naast de bron een rietstengel. Het groeide en groeide, en al heel gauw was het zo groot als een mens.

Een jonge schaapherder kwam bij de bron om te drinken. Terwijl hij zijn dorst leste, werd ineens zijn hart verlicht. Zijn blik viel op de grote rietstengel, hij sneed het af en maakte er een fluit van. Terwijl hij zijn schapen hoedde, speelde hij op de fluit. Mensen die voorbijtrokken hoorden zijn fluitspel en begonnen te huilen van ontroering en verrukking. Zelfs de schapen kwamen bij elkaar om naar zijn spel te luisteren.

De faam van de fluitspelende herder verspreidde zich al snel door het hele land.

Uiteindelijk hoorde ook de wijze meester van de schaapherder en zijn spel, en hij wenste de herder te zien. Deze werd bij hem gebracht en de meester verzocht hem op zijn fluit te spelen. Toen de herder speelde werden de harten van de leerlingen, die op dat moment bij de meester waren, verlicht, en de verrukking was zo intens dat iedereen zijn tranen de vrije loop liet.

En de meester zei met een geheimzinnige glimlach: “De melodie van de fluit vertelt van de geheimen die ik Ali eens heb toevertrouwd – hij heeft dus toch gesproken.”

Advertenties

God en de twee koningen

twee koningen
God wilde de wijsheid van zijn koningen op de proef stellen. Hij liet een koning komen die om zijn wreedheid en hebzucht bekend stond en zei tegen hem: ‘Ik wil dat je een reis onderneemt en op zoek gaat naar een waarachtig goed mens. Als je die gevonden hebt, breng je hem bij me.’

De koning gehoorzaamde, zij het met tegenzin, en ging op zoek. Na vele jaren over de wereld gezworven te hebben kwam hij terug bij god en zei: ‘Heer ik ben overal geweest, heb alle landen van de wereld bezocht, maar ik kon geen enkel waarachtig goed mens vinden. Alle mensen zijn wreed en hebzuchtig.’

God liet een andere koning komen die bekend stond om zijn goedheid en zijn onbaatzuchtigheid . Hij zei tegen de tweede koning: ‘Ik wil dat je een reis onderneemt en op zoek gaat naar een door en door slecht en wreed mens. Als je die gevonden hebt, breng je hem bij me.’ En de tweede koning ging op weg.

Vele jaren zwierf hij over de wereld rond, op zoek naar een door en door slecht en wreed mens. Uiteindelijk kwam hij terug bij God en zei: ‘Heer, er zijn veel mensen die fouten maken, vaak omdat ze zelf ooit zijn mishandeld, onderdrukt, misleid, of omdat ze in onwetendheid zijn opgevoed, maar ik kon geen mens vinden die door en door slecht en wreed is. In hun hart zijn alle mensen goed.’

In de stilte die hierop volgde zagen de twee koningen elkaar, staande voor God. En de wrede en hebzuchtige koning zag dat naast hem een goed mens stond. En in de nabijheid van God werd hem duidelijk dat hij, juist omdat hij deze mens kon herkennen, zelf ook wel een kern van goedheid in zijn hart moest dragen.

Zelfbewustzijn maakt een brede borst

kuiken

  • Het verhaal van het kuiken en de pot

Er leefde eens een wijze monnik. Iedereen hield van hem. Je kon ook altijd bij hem terecht. Als je vragen had, merkte je hoe wijs hij was.

Deze monnik had een leerling. De leerling had stad en land afgelopen om een wijze leraar te vinden. En werkelijk, na enig tijd bleek dat de leerling de beste leerling was die de wijze monnik ooit had gehad. Het was de allerbeste leerling van de gehele wereld.

Na enige jaren opleiding riep de monnik zijn leerling. Hij sprak: ‘Je bent een goede leerling, ik heb je niets meer te leren. Ik heb alleen nog één probleem en dat moet jij oplossen. Dit is het probleem: Er was eens een arme boer. Die boer had een kuiken waar hij veel van hield. Hij zette het in een ronde pot. Telkens als hij van het land kwam, keek hij naar het kuiken en gaf het te eten. Dat kuiken groeide en groeide en werd vet. Op het laatst vulde het de hele pot. Het zat helemaal klem. Mijn vraag aan jou is: Hoe kwam dat kuiken eruit? Ga heen en los deze vraag op’.

De leerling ging naar zijn cel en dacht na over de vraag…

Er was eens een kuiken… een boer… een pot…

Toen hij er diep over nagedacht had, stond hij op. Ging uit zijn cel naar de cel van zijn leraar. Hij klopte op de deur. Hij wachtte op antwoord. Nu waren de regels zo dat het verboden was zomaar bij een leraar binnen te lopen. Dat mocht niet, dat was ongebruikelijk. De leraar moest ‘binnen!’ zeggen.

Hij wachtte en wachtte en klopte nogmaals. Toen ging hij onverrichter zake maar weer terug naar zijn cel. Zo ging dat weken achter elkaar. Kloppen… wachten en weer terug gaan naar zijn cel. Het begon de knapste leerling van de wereld danig te vervelen. En in plaats van na te denken als hij weer in zijn cel kwam, werd hij al kwader en kwader. Hij dacht bij zichzelf: wat is dat voor een behandeling? Dit is helemaal te gek! Woedend werd hij ervan! Ik heb niets aan die man. Noem je dat wijs?

Zo nam hij een besluit. Ik klop, antwoord of geen antwoord, ik stap binnen en zeg hem de waarheid.

Trillend van woede klopte hij op de deur van de cel van zijn leraar. Hij wachtte een moment. Gooide de deur open. Daar zat de wijze monnik en het leek op hij sliep. Hij schudde hem door elkaar. ‘Wat nou kuiken? Wat nou pot? Je kunt de pot op met je kuiken!’

Toen opende de leraar zijn ogen pas. De monnik zei: ‘Het kuiken is, geloof ik, eindelijk uit de pot!’

Maanoog en Zwartoog

moon-eye

Ergens tussen de bomen in een druk bos, woonden een oude Indiaanse stam. De hoofd van de stam was Zon. Als hij iets niet wist, vroeg hij het aan Bumar, de oudste boom van het bos. Die stond bekend om zijn takken die net glanzende grijze haren waren, maar vooral omdat hij heel erg wijs was. Maanoog en Zwartoog, de twee oudste jongens van het volk, kwamen vaak bij Bumar. Bumar wist dat hij vroeg of laat een keuze moest maken over wie het volgende hoofd van de stam werd. Zon bleef ook niet altijd leven en iemand moest hem opvolgen.

Zodra de dag aanbrak dat de dood Zon kwam halen, vroeg Zon Bumar om de keuze te maken. Bumar zette alles even op een rijtje en hij wist dat alle jongens op Maanoog opkeken en alle meisjes later de vrouw van heb wilde worden. Hij kon goed jagen en liet dat ook aan iedereen zien. Zwartoog had al die kwaliteiten niet. Hij blok uit in wijsheid, maar was lelijk.

Bumar liet de jongens bij hem komen en vertelde dat hij het een té moeilijke keuze vond. Maanoog dacht dat hij zeker wel leider zou worden, en vertelde dat aan Bumar. Zwartoog zei dat hij het leuk zou vinden, maar hij wist dat hij eigenlijk geen kans maaktte tegenover Maanoog. Hij zei dat hij het Maanoog erg gunde en liep verdrietig terug. Bumar riep hem terug en zei dat Zwartoog hoofd werd. Maanoog schrok en vroeg waarom. De reden van Bumar was dat niet alleen leiderschap en goed kunnen jagen een eigenschap is, die je moet bezitten als hoofd, maar vooral bescheidenheid en wijsheid. En die eigenschappen bezat Zwartoog het best.

Wijsheid in pacht

de mobiel (klikken op plaatje)

de mobiel (klikken op plaatje)

We staan samenlevingsbreed op een kantelpunt. Het kantelpunt komt in de kern neer op minder verzorgingsstaat en meer participatiesamenleving. De verzorgingsstaat wordt onbetaalbaar en loopt tegen grenzen van bemensbaarheid aan. Tenminste, als we blijven denken zoals we gewend zijn: vooral in termen van professionele inzet. De vraag is hoe we samenlevingsbreed kunnen kantelen richting participatiesamenleving.

Om die vraag kunnen we niet langer heen. De transities in het sociale domein (Transitie jeugdzorg, AWBZ >Wmo, Participatiewet) zijn weliswaar een middel om tot meer participatiesamenleving te komen maar als je het oog op de transitie-bal gericht houdt, geef dat niet vanzelf ook het spelinzicht dat de participatiesamenleving nodig heeft om tot ontwikkeling te komen.

Dit boek brengt overzicht, uitzicht en inzicht voor de transformatie van het sociale domein richting participatiesamenleving. Die transformatie vergt dat we de samenleving anders inrichten en organiseren; op zoek dus naar een ander, duurzamer grondpatroon.

Bovendien vraagt de transformatie een andere grondhouding van alle betrokkenen. Grondhouding en grondpatroon worden in dit boek uitgelijnd. Maar hoe komen we daar? Het boek stippelt een route uit aan de hand van 20 bakens.

Die bakens laten zien waar het bij transformatie in essentie om draait. De 20 bakens zijn hefbomen voor het transformatieproces en tezamen vormen ze meteen ook een checklist. Bovendien is het mooie van bakens dat ze te verzetten zijn. Daarvoor is wijsheid nodig en dit boek laat zien dat we die dus al in pacht hebben.

Het boek vormt een bron van inspiratie en van toepasbare wijsheid om het sociale domein te transformeren. Dit is een boek om bij de hand te houden en steeds op terug te vallen de komende jaren.

Herman Wijffels

Toelichting
In september 2012 zette Anne Pastors de film De Mobiel – Koers zetten op een hoger plan in de wereld. Het daarin verbeelde gedachtegoed is nu ook ‘verboekt’. Sedert 17 juni 2014 is het boek Wijsheid in pacht te bestellen via http://www.annepastors.nl/wijsheid-bestellen/. Het boek kost € 27,50. Dit bedrag is inclusief BTW en exclusief verzendkosten.

De veelvuldig bekeken film De Mobiel (https://www.youtube.com/watch?v=qPfqEKgm2IQ) biedt inzicht in de huidige onbalans in het sociale domein. Deze onbalans is de kortst mogelijke weergave van de aanleiding tot de verschillende transities. Ook geeft de film richtingaanwijzingen om tot meer balans te komen. Meer balans is het beoogde doel van de transities. De film is een röntgenfoto van zowel de transities in het sociale domein als ook van het hogere doel van die transities. Dat hogere doel is de transformatie van de samenleving. We staan met de transities en de transformatie op de drempel van een nieuw tijdperk.

Voorlopig zijn we heel druk met het regelen en inregelen van de transities. Niet als doel op zich, maar voor dat hogere doel dat transformatie heet. Vanaf 2012 is Anne bezield aan de slag gegaan om vooral die transformatie te doorgronden. Het hogere doel ziet er grofweg zo uit:
* Meer op eigen kracht en meer omzien naar elkaar
* Iets minder verzorgingsstaat en meer participatiesamenleving
* Minder overheid en meer samenleving
* Minder medicaliseren en hospitaliseren en meer gewoon meedoen mogelijk maken

Op zoek naar inspiratie, betekenis, dynamieken, mogelijkheden, beelden, ideeën, methoden en goede voorbeelden, kwam Anne al snel tot de conclusie dat we eigenlijk de wijsheid al in pacht hebben. Vanaf toen was dat de titel van het boek waarin zij verslag doet van haar zoektocht. Lastig was wel dat die wijsheid erg verspreid lag over vele bronnen. Het voelde als haar opdracht om die wijsheid te ordenen, te bundelen, in samenhang te brengen en beschikbaar te stellen voor een breed publiek. Toen zij die opdracht eenmaal als de hare geadopteerd had, viel die wijsheid eigenlijk allemaal heel (chrono)logische op zijn plaats, namelijk zo (zie schema):

wijsheid in pacht 2

Wijsheid In Pacht geeft antwoord op drie vragen:
1. Waar draait het om in de transformatie?
2. Hoe draait het om?
3. En hoe maken we de beweging samenlevingsbreed?

Kort en goed hebben we de komende jaren drie slagen te maken. Wat nodig is, is bewustzijn, perspectief en bewegen. Die drie slagen worden in het boek uitgewerkt in 20 bakens. Die drie slagen en 20 bakens vormen de leidraad voor de transformatie. Slagen zijn te maken en bakens zijn te verzetten. Daar gaat het boek over. In het bovenstaande plaatje staan de drie slagen en de 20 bakens ingetekend. Ook is de Mobiel in onbalans en in balans er in terug te zien. In feite is dit plaatje de virtuele inhoudsopgave van het boek. Anne gebruikt veel plaatjes in het boek, vooral ook om een groot publiek te kunnen betrekken. Dat is dan ook een belangrijke component van het antwoord op de derde vraag hierboven.

Inmiddels is er een visueel slotakkoord aan het ‘gedicht’. Tevens opmaat voor een hoopvol vervolg. Het is een film die TransforMaatjes heet (zie hieronder).j

een visueel slotakkoord aan mijn boek hebt ‘gedicht’. Tevens opmaat voor een hoopvol vervolg. Het is een film die TransforMaatjes heet: https://www.youtube.com/watch?v=_GDTpAda1JU