Galerij

De schoonheid van de vrouw

vrouw.png

  • Goddelijke vrouw

Toen God de vrouw schiep was Hij al zes dagen aan het werk. Er verscheen een engel die zei: ‘Waarom spendeert u zoveel tijd aan dit model?’

En de Heer antwoordde: ‘Heb je al gezien aan welke voorwaarden ze moet voldoen? Ze moet helemaal te wassen zijn, 200 beweegbare delen hebben die allemaal te vervangen zijn, een schoot hebben waar vier kinderen op kunnen zitten, een kus die alles kan genezen, van een geschaafde knie tot een gebroken hart EN ze mag maar een paar handen hebben.’

De engel was overweldigd door alle voorwaarden: ‘Een paar handen! Niet te geloven! En dat is het standaard model? Dat is teveel werk voor 1 dag. Neem op z’n minst morgen erbij om het af te maken.’

‘Maar dat gaat niet,’ zei de Heer. ‘Ik ben bijna zover, ik heb deze creatie die zo dicht bij mijn hart ligt bijna afgerond. Ze geneest zichzelf als ze ziek is EN werkt 18 uur op een dag.”

De engel kwam dichterbij en raakte de vrouw aan. ‘Wat heeft U haar zacht gemaakt Heer.’ ‘Ze is zacht’ zei de Heer, ‘maar ik heb haar ook hard gemaakt. Je hebt geen idee wat zij kan doormaken of voor elkaar kan krijgen.’

‘Kan ze ook nadenken?’ vroeg de engel. De Heer antwoordde: ‘Ze kan niet alleen nadenken, ze is ook in staat om zaken te beredeneren en te onderhandelen.’ Toen viel de engel iets op, hij raakte de wang van de vrouw aan. ’Oeps, ik geloof dat deze lekt! Ik zei toch dat u er teveel instopte.’

‘Dat is geen lekkage,’ corrigeerde de Heer, ‘dat is een traan. De traan is haar manier om uiting te geven aan haar vreugde, haar leed, haar pijn, haar teleurstellingen, haar liefde, haar eenzaamheid, haar droefheid en haar trots.’ De engel was onder de indruk. ‘U bent geniaal, Heer. U heeft aan alles gedacht! De Vrouw is werkelijk ongelooflijk. ‘En dat is ze!’

Galerij

Bianca in de buurt

bianca

  • Mediaproject brengt buurtbewoners in gesprek over problemen
  • Filmpersonage Bianca houdt haar buren geestelijk fit

In buurten met een lage sociaaleconomische status hebben mensen meer kans op psychische problemen. Maar de geestelijke gezondheidszorg kan hen moeilijk bereiken. Een tv-serie waaraan buurtbewoners meewerken brengt daarin verandering.

Bianca is eigenaresse van een fitnesscentrum in Maastricht. Tussen de zweetdruppels door ziet en hoort zij de (sociale) problemen waarmee haar buurtgenoten kampen. Koopverslaving, angst, financiële problemen, werkloosheid, wantrouwen jegens de overheid, enzovoorts. Bianca praat met de mensen. Ze geeft geen kant-en-klare oplossingen, maar noemt de dingen bij hun naam. Dat het niet alleen aan ‘de anderen’ ligt maar dat mensen ook zelf iets aan hun problemen kunnen doen. Dit zet de buurtbewoners aan tot nadenken; ze worden weerbaarder en gaan zelf op zoek naar een oplossing.

Geestelijk Gezond Maastricht

Bianca is de hoofdpersoon in de Bianca in de Buurt-filmpjes die deel uitmaken van het project Geestelijk Gezond Maastricht. Dit is het geesteskind van Marten de Vries, psychiater, antropoloog en emeritus hoogleraar sociale psychiatrie en openbare gezondheid aan de Universiteit Maastricht en Klasien Horstman, hoogleraar filosofie van de publieke gezondheidszorg aan dezelfde universiteit. Zij startten dit project enkele jaren geleden dankzij subsidie van ZonMw, de gemeente Maastricht en de Stichting Elisabeth Strouven.

Co-creatie

De Vries: ‘Bianca in de Buurt is een zogeheten participatief mediaproject met als doel de geestelijke gezondheid van mensen met een lage sociaaleconomische status te verbeteren. Het sterke en unieke is dat het project wordt gedragen door een interdisciplinair team van acteurs, schrijvers, wetenschappers, professionals uit de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) en media, in co-creatie met buurtbewoners.’

Klinische diagnosen

Mensen in buurten met een lage sociaaleconomische status hebben vaak problemen waardoor ze een verhoogd risico lopen op psychische aandoeningen. Toch maken zij weinig gebruik van professionele zorg. De Vries: ‘De GGZ kan hen amper bereiken. Dat komt onder andere doordat de GGZ vooral denkt en spreekt in klinische diagnosen. Iemand neigt naar depressiviteit, heeft een burn-out, enzovoort. Terwijl de mensen om wie het gaat de problemen waarmee zij worstelen vooropstellen: baan verloren, verslaving, zich niet begrepen voelen door anderen. Zij vinden dat ze niets te zoeken hebben bij de GGZ.’

Kloof overbruggen

Volgen De Vries zijn participatieve (multi)media projecten dé manier om de kloof tussen deze twee werelden te overbruggen. ‘Bij deze aanpak spelen de mensen om wie het gaat, samen met professionele acteurs, mee in filmpjes over hun problemen. De onderwerpen komen van de mensen in de buurt zelf. Na uitzending op de regionale tv-zender vertonen wij die filmpjes in dezelfde en vergelijkbare buurten en praten aansluitend met groepen buurtbewoners. De filmpjes vormen voor hen een ideaal opstapje om eigen en onderlinge problemen ter sprake te brengen. Als er dan ook vertegenwoordigers zijn van officiële instanties, waaronder de GGZ, blijkt de drempel naar deze instanties ineens een stuk lager. Het gaat dan immers niet meer om hulp wegens een diagnose waarmee de mensen zelf niets hebben, maar om hulp bij een concreet probleem.’

    ‘De filmpjes zijn aanleiding om te praten over onderlinge conflicten’

Het is niet de eerste keer dat De Vries deze aanpak inzet. ‘Eerder hebben we in Maastricht al eens het filmproject Blikken Speelgoed gemaakt. Daarmee brachten we rouwverwerking bij adolescenten in beeld op middelbare scholen. Het lukte ons ZonMw te overtuigen van het nut van deze aanpak.’

Onderzoek

ZonMw als subsidiegever, dat betekent dat er ook onderzoek aan het project is gekoppeld. In dit geval is dat ingewikkelder dan bij onderzoek naar een bestaande situatie. Het mediaproduct moet eerst gemaakt en uitgezonden worden voordat je het kunt onderzoeken. Daarom begint het onderzoek bij het making of-proces. De Vries: ‘Het uiteindelijke doel is preventie van psychische problematiek. We zijn nog niet zover dat we dat hebben kunnen onderzoeken. Via een systematische analyse van de bijeenkomst hebben we wel kunnen aantonen dat de filmpjes voor de buurtbewoners aanleiding zijn om te praten over de oorzaken van onderlinge conflicten, bijvoorbeeld tussen jong en oud. Al pratende komen ze vaak weer dichter bij elkaar. Ouderen realiseren zich bijvoorbeeld dat ze ook jong zijn geweest. Ze worden minder bang voor hangjongeren en ervaren daardoor minder stress.’

Grotere weerbaarheid

In de VS, Australië en Groot-Brittannië is al onderzoek gedaan naar het effect van een dergelijke benadering. De Vries: ‘Dat heeft aangetoond dat deze aanpak bijdraagt aan een grotere weerbaarheid van mensen. Hierdoor kunnen ze de wereld beter aan. Het lukt ze gemakkelijker oplossingen voor hun problemen te vinden of adequate hulp hiervoor te zoeken. Al met al daalt hierdoor het risico op het krijgen van manifeste psychische problemen.’

Elders in Nederland

In de tweede Bianca in de Buurt-serie zien we Bianca in actie binnen een buurtcomité dat een herdenking organiseert van een geliefde buurtgenoot die onlangs is overleden. Volgens beproefd recept brengen de filmpjes de dagelijkse worstelingen van de buurtbewoners met elkaar en de maatschappelijke problemen van deze tijd in beeld. De Vries: ‘We werken inmiddels aan een derde serie. De scenario’s, opnieuw op basis van onderwerpen die de buurtbewoners zelf hebben aangedragen, zijn zo goed als klaar. Ook deze filmpjes spelen weer in Maastricht, maar in principe zou je ze ook elders in Nederland kunnen gebruiken. De problemen zijn immers op veel plaatsen in het land hetzelfde.’

Galerij

Let’s twist again

vulkaan.png

  • Op een vulkaan dansen is het genoegen van een vrij mens

Als jong jochie smulde ik op school van de verhalen over de Hoekse en Kabeljauwse twisten. De strijd tussen verschillende facties (politieke groeperingen) binnen de elite van het graafschap Holland. Zij begonnen met het kinderloos overlijden van de Hollandse graaf Willem IV in 1345 en duurden die tot ver in de vijftiende eeuw. Het conflict om de hoogste macht in het graafschap leidde tot spanningen en mondde in 1349 uit in een oorlog. Het woord ‘twist’ had destijds voor mij een heel milde klank. Wellicht omdat in mijn jeugd de twist hoogtij vierde.

De twist is een dans; ontstaan in het begin van de 60-er jaren. Bij de twist (van het Engels: draaien) wordt door het bovenlichaam een draaiende beweging gemaakt, waarbij de gebogen armen worden opgetild. Ondertussen maakt het onderlichaam een tegengestelde beweging. Men dient daarbij tegelijk de benen iets gebogen te houden (alsof men een beetje hurkt). Ieder danst individueel; de dansers raken elkaar niet aan.

In mijn jonge jaren twistte ik dus wat af. Frank en vrij als een vogel. Op twistnummers als ‘Let’s twist again’ (Chubby Checker) ‘Twistin” (Sam Cooke) en ‘Twist and shout’ (The Isley Brothers). Nooit legde ik het verband met strijd en oorlog.

Vandaag aan de dag is dat wel anders. Dagelijks word ik overspoeld met twisten tussen mensen en volkeren. Ze maken mij – en vele anderen – er niet vrolijker op. Ik word er onzeker en banger van. Want, zo wordt verteld: de wereld staat in brand. En voor wie door een aanslag, een overval of een bombardement wordt geraakt, is dat natuurlijk ook zo. De werkelijkheid echter staat haaks op mijn intuïtie. Blijkt uit de koele cijfers.

Europa – Nederland incluis – is een heel stuk minder gewelddadig dan, pak ‘m beet, 25 jaar geleden. Misschien was er wel nooit zo weinig geweld dan vandaag. Bovendien worden onze oorlogen minder dodelijk. In de jaren ‘50 stierven wereldwijd 22 op de 100 duizend mensen door oorlogsgeweld, inclusief terrorisme. In de jaren ’80 zakte dat tot vijf. En vandaag staat de teller op 1,5 oorlogsdode per 100 duizend mensen. En ook al is nog steeds elke dode er een teveel, juist deze daling in oorlogen en oorlogsdoden is ronduit bemoedigend.

Voor ‘gewone’ moord en doodslag, wereldwijd, gelden vergelijkbare cijfers. In de meeste landen, zo ontdekten criminologen, daalt het aantal moorden jaar, jaar uit. In Nederland zijn vorig jaar (2015) 120 mensen omgekomen door moord of doodslag. Dat aantal is in de afgelopen twintig jaren niet zo laag geweest.

Hetzelfde geldt voor de Europese Unie: in de afgelopen 15 jaar, van de aanslagen op elf september 2001 in New York tot en met de aanslagen in Brussel van maart 2016, stierven in de EU 577 mensen door terroristisch geweld. In periode 1985 tot 2000, dus uit de 15 jaar die daaraan vooraf gingen, vermoordden terroristen in Europa echter nog 2.120 mensen. En dat waren dan de jaren die we ons herinneren als de saaie jaren ’80 en de optimistische jaren ’90.

En toch dreigt angst als moeder van mijn moraal. Een gevoel van onbehagen, dreiging en gevaar Omdat wat er precies gebeurt nauwelijks te bevatten valt. Hoe groot is het? En wie zitten erachter? Als ik niet oppas brengt het mijn eigen leven in crisis. En wie in crisis verkeert, vertrouwt niet meer op het gesprek, de dialoog. Omdat de belangrijkste voorwaarde daartoe – het vertrouwen – teloor is gegaan.

Juist daarom is angst – hoe begrijpelijk ook – een slechte raadgever. Het is zonder meer de belangrijkste en machtigste emotie. En juist daardoor ook de belangrijkste bron van wreedheid. Omdat zij sterker is dan wapens. Wanner het niet lukt om de angsten te overwinnen, dan zal op den duur brengen wat ik vrees: haat. Dan zal de angst zelf angst en verdoemenis zaaien. De ongeregeldheden op diverse plekken in Nederland rond de vestiging van asielzoekerscentra zijn daarvan een voorbeeld.

Zij komen niet voort uit vreemdelingenhaat. Dat geloof ik niet. De overgrote meerderheid van de mensen heeft niets tegen asielzoekers. Het is de angst voor het onbekende. Het niet weten van wat er precies gebeurt. Mensen houden gewoon niet van verandering. Als antwoord trekken wij ons angstig terug in een gedroomde identiteit die de ander en het andere, buiten de orde stelt.

Het is waarschijnlijk daarom dat ik mij dezer dagen opnieuw aangesproken voel door de woorden van Nourdin el Ouali. Hij is een Rotterdammer. Vader, pedagoog, docent, mensenrechtenactivist en politicus. Hij pleitte – vorig jaar alweer – voor een ‘revolutie van vertrouwen’. Als antwoord op de tsunami van angst. Wederzijdse kennis en samenwerking zal het vertrouwen doen groeien. En daarmee ons gevoel van veiligheid. Zonder dat zal angst het leven in een staat van beleg houden, en juist daardoor haar verworvenheden doen verliezen.

Ik herhaal Nourdin’s oproep van harte. Met een zeker gevoel van urgentie. Want erger en vernietigender dan oorlog is de bittere angst ervoor. Daarom wil ik elkaar en de wereld met een warm hart en een koel hoofd tegemoet blijven treden. Gewoon, omdat mijn angst niets verandert aan het verdriet van gisteren en vandaag. Zij lost ook de problemen van morgen niet op. Juist daarom is het de moeite waard haar te overwinnen. Opdat ik, als dat jongetje dat ik ooit was, weer ouderwets kan twisten. Met jou en de wereld het genoegen ervaren een vrij mens te zijn.

Galerij

Beschermen zonder te beheersen

jeugdbescherming1.png

  • Video’s lichten gemeente voor over jeugdbescherming

Zes video’s geven uitleg over de wettelijke verantwoordelijkheden en taken van gemeenten en andere instanties voor jeugdbescherming. De video’s zijn gemaakt door de Universiteit Leiden en de Hogeschool Leiden, in opdracht van de VNG.

De video’s geven uitleg over het stelsel van jeugdbescherming, de wettelijke taken en verplichtingen van de gemeente en andere instanties, en kinderbeschermings-maatregelen in Nederland. De wijze waarop de gecertificeerde instellingen de kinderbeschermingsmaatregelen horen uit te voeren en de verantwoordelijkheid van de gemeente daarbij wordt uitgebreid toegelicht.

De kennisclips zijn ontwikkeld door de Universiteit Leiden, Afdeling Jeugdrecht, en Hogeschool Leiden, opleiding Master Jeugdzorg, in opdracht van de VNG en in afstemming met vertegenwoordigers van gemeenten en jeugdzorg organisaties.

https://vng.nl/onderwerpenindex/jeugd/jeugdbescherming-jeugdreclassering/publicaties/kennisclips-jeugdbescherming-6-delige-serie

https://vng.nl/onderwerpenindex/jeugd/jeugdbescherming-jeugdreclassering/publicaties/kennisclips-jeugdbescherming-6-delige-serie

http://hsleiden.mediamission.nl/Mediasite/Play/c25b30bb1f4a4f58b6b0fe189c0670e61d?catalog=bff08e99-0cd3-4222-b0c2-7051d6226202

http://hsleiden.mediamission.nl/Mediasite/Play/520132250eee41b684002eb75cccaf571d?catalog=bff08e99-0cd3-4222-b0c2-7051d6226202

http://hsleiden.mediamission.nl/Mediasite/Play/620f70e615054d16925053587c1fd6071d?catalog=bff08e99-0cd3-4222-b0c2-7051d6226202

http://hsleiden.mediamission.nl/Mediasite/Play/15d28d005799405ea76c8f3d23ac62821d?catalog=bff08e99-0cd3-4222-b0c2-7051d6226202

 

 

 

 

Galerij

Opboksen tegen het verleden

hereafter.png

  • The Here After – Leven buiten de cel

Tiener John keert na een periode in de gevangenis terug naar zijn vader en broertje op het platteland. Al snel wordt duidelijk dat zijn omgeving niet blij is met zijn terugkomst. John moet letterlijk opboksen tegen zijn verleden.

In de Zweedse film The Here After is te zien hoe de jonge ex-gedetineerde omgaat met zowel zijn eigen frustraties als die van zijn omgeving.

De reden voor Johns celstraf blijft tot halverwege dit drama onduidelijk, dat met Scandinavische eenvoud in beeld is gebracht.

The Here After, vanaf 28 juli 2016 in de bioscoop.